Ayakkabı çoğu insan için günlük hayatın sıradan bir parçasıdır. Ancak diyabet, halluks valgus, topuk ağrısı, düz tabanlık, ayakta şişlik veya bazı yürüme problemleri söz konusu olduğunda ayakkabının görevi yalnızca ayağı dış etkenlerden korumak olmaktan çıkar.
Bu noktada medikal ortopedik ayakkabı kavramı karşımıza çıkar.
Medikal ortopedik ayakkabılar; ayağın şekline, kişinin yaşadığı probleme ve kullanım ihtiyacına göre ayağa daha uygun alan sağlamak, belirli bölgelerde oluşan baskıyı azaltmak, tabanlık kullanımına uygun olmak ve günlük yürüyüş konforunu desteklemek amacıyla tasarlanabilen ayakkabılardır.
Ancak önemli bir ayrım vardır:
Üzerinde “ortopedik” yazan her ayakkabı medikal ortopedik ayakkabı değildir.
Ayakkabının hangi amaçla kullanılacağı, kişinin ayak yapısı, mevcut hastalıkları ve gerekiyorsa ayak değerlendirmesi birlikte düşünülmelidir.
Medikal Ortopedik Ayakkabı ile Normal Ayakkabı Arasındaki Fark Nedir?
Normal bir ayakkabıda öncelikler çoğu zaman model, renk, moda ve genel rahatlıktır.
Medikal ortopedik ayakkabıda ise öncelik ayağın ihtiyacıdır.
Ayağın ön bölümünün yeterince geniş olması, parmakların sıkışmaması, ayakkabının derinliğinin yeterli olması, ayağın ayakkabı içerisinde gereksiz şekilde hareket etmemesi, tabanın uygun özellikte olması ve gerektiğinde ortopedik tabanlık yerleştirilebilmesi önemlidir.
Özellikle ayak problemi yaşayan kişilerde ayakkabının uzunluğu kadar genişliği ve derinliği de önem taşır. Dar ve sivri burunlu ayakkabılar parmakları sıkıştırabilirken, yeterli genişlik ve derinlik ayağın daha rahat yerleşmesini sağlar.
Medikal Ortopedik Ayakkabıyı Kimler Kullanabilir?
Tek bir medikal ortopedik ayakkabı modeli herkese uygun değildir.
Diyabeti bulunan kişiler, halluks valgus problemi yaşayanlar, ayağında ödem veya şişlik oluşanlar, düz taban veya pes planus problemi bulunanlar, bazı topuk ağrısı yaşayan kişiler, özel tabanlık kullananlar ve ayakkabı içerisinde ayağın belirli bölgelerinde sürekli baskı yaşayan kişiler farklı özelliklerde ayakkabılara ihtiyaç duyabilir.
Çocuklarda ise konu daha dikkatli değerlendirilmelidir. Her içe basan, dışa basan veya ayağının kavsi az görünen çocuğa otomatik olarak ortopedik ayakkabı verilmesi doğru yaklaşım değildir.
—
Diyabetik Ayakkabı Nedir?
Diyabet hastalarında ayak sağlığı özel önem taşır.
Uzun süreli diyabette bazı kişilerde ayaklarda his kaybı gelişebilir. Kişi ayakkabının vurduğunu, ayağında küçük bir yara oluştuğunu veya ayakkabının içerisine yabancı bir cisim girdiğini normalden daha geç fark edebilir.
Bu nedenle diyabetli kişilerde doğru ayakkabı seçimi yalnızca konfor konusu değildir.
Diyabetik ayakkabılarda ayağın sıkışmaması, ayakkabının yeterli genişlik ve derinlikte olması, ayakkabı içinde tahrişe neden olabilecek sert veya belirgin dikişlerin mümkün olduğunca azaltılması ve ayağın ayakkabının içinde güvenli şekilde tutulması önemlidir. CDC de diyabetli kişilerin iyi oturan ayakkabılar giymesini, ayakkabının içini yabancı cisimler ve düzensizlikler açısından kontrol etmesini önerir.
Her Diyabet Hastası Diyabetik Ayakkabı Kullanmalı mı?
Her diyabet hastasının mutlaka özel üretim bir diyabetik ayakkabı kullanması gerektiği söylenemez.
Risk; kişinin dolaşım durumu, ayaktaki his kaybı, daha önce yara geçirip geçirmediği, ayak deformitesi ve basınç noktaları gibi birçok faktöre bağlıdır.
Ancak diyabeti bulunan kişinin ayakkabı seçimini sıradan bir alışveriş olarak görmemesi gerekir.
Özellikle his kaybı, nasırlaşma, yara öyküsü veya ayak deformitesi varsa ayakkabı seçimi sağlık profesyoneli değerlendirmesiyle yapılmalıdır.
Diyabetik Ayakkabının Özellikleri Nasıl Olmalıdır?
Ayağı sıkıştırmayan yeterli genişlik, parmaklar için yeterli yükseklik ve derinlik, yumuşak iç yüzey, güvenli kapanış sistemi, tabanlık kullanımına uygun iç hacim ve ayağın belirli noktalarında aşırı sürtünme oluşturmayan yapı önemli özelliklerdir.
Ayakkabı çok büyük de olmamalıdır. Çünkü ayakkabının içinde ileri geri hareket eden ayak da sürtünmeye neden olabilir.
Yeni bir ayakkabının özellikle diyabetli kişilerde bir anda tüm gün giyilmesi yerine kontrollü şekilde kullanıma başlanması da önemlidir.
—
Halluks Valgus Ayakkabısı Nedir?
Halluks valgus, ayak başparmağının diğer parmaklara doğru yönelmesi ve başparmak ekleminin iç tarafında belirgin bir çıkıntı oluşmasıyla karakterize bir ayak deformitesidir.
Bu çıkıntının üzerine dar ayakkabının sürekli baskı yapması ağrı, kızarıklık ve sürtünmeyi artırabilir.
Bu nedenle halluks valgus problemi bulunan kişilerde ayakkabının özellikle ön bölümünün geniş olması önemlidir.
Geniş ve derin burun yapısı, yumuşak üst materyal ve ayağı sıkıştırmadan sabitleyen bağcık veya cırtlı sistemler halluks valgus bulunan kişiler için daha uygun olabilir. Dar, sivri burunlu ve yüksek topuklu ayakkabılar ise şikâyetleri artırabilir.
Halluks Valgus Ayakkabıyla Düzelir mi?
Ayakkabı halluks valgusu ortadan kaldırmaz.
Doğru ayakkabının amacı deformiteyi “yok etmek” değil, çıkıntılı bölgedeki baskıyı ve sürtünmeyi azaltarak kişinin daha rahat yürümesine yardımcı olmaktır.
İlerlemiş veya sürekli ağrı oluşturan halluks valgusta ortopedi değerlendirmesi gerekebilir.
Halluks Valgus İçin Ayakkabının Önü Nasıl Olmalı?
Parmakların birbirinin üzerine binmesine veya başparmak çıkıntısının ayakkabının kenarına sürekli sürtünmesine neden olmayacak kadar geniş olmalıdır.
Sadece ayakkabı numarasını büyütmek her zaman çözüm değildir.
Çünkü uzun fakat hâlâ dar bir ayakkabı da başparmak bölgesinde baskı oluşturabilir.
Burada önemli olan uzunluk + genişlik + derinliğin birlikte doğru olmasıdır.
—
Topuk Dikeni İçin Nasıl Ayakkabı Kullanılmalı?
“Topuk dikenim var” şikâyeti toplumda çok sık kullanılmaktadır.
Ancak topuk ağrısının kaynağı her zaman röntgende görülen kemiksi çıkıntı değildir. Topuk altındaki ağrının sık nedenlerinden biri plantar fasyanın zorlanması ve plantar fasiittir.
Özellikle sabah yataktan kalkıldığında atılan ilk birkaç adımda ortaya çıkan topuk ağrısı plantar fasiitin tipik belirtilerinden biridir. AAOS ayrıca topukta kemik çıkıntısı bulunan birçok kişinin hiç ağrı yaşamadığını belirtmektedir.
Topuk Dikeni Ayakkabısı Diye Bir Ayakkabı Var mı?
Piyasada bu isimle ürünler bulunabilir ancak burada asıl önemli olan isim değil ayakkabının özelliğidir.
Topuk ve ayak tabanındaki yüklerin daha uygun dağıtılmasına yardımcı olabilecek, yeterli destek ve yastıklama sağlayan ayakkabılar bazı kişilerde rahatlık sağlayabilir.
Kişinin basış şekline göre uygun tabanlık kullanımı da değerlendirilebilir.
Ancak her topuk ağrısının aynı nedenden kaynaklandığı düşünülmemelidir.
Sabah İlk Adımda Topuğum Çok Ağrıyor. Bu Topuk Dikeni midir?
Sabah yataktan kalktıktan sonraki ilk birkaç adımda ortaya çıkan belirgin topuk altı ağrısı plantar fasiitte sık görülür. Ancak kesin nedeni yalnızca bu belirtiye bakarak söylemek mümkün değildir.
Uzun süren, günlük hayatı etkileyen veya giderek artan topuk ağrısında değerlendirme yapılması gerekir.
Çok Yumuşak Ayakkabı Topuk Ağrısı İçin Her Zaman İyi midir?
Hayır.
Bir ayakkabının yalnızca çok yumuşak olması onun doğru ayakkabı olduğu anlamına gelmez.
Ayağın ihtiyacına göre yastıklama ile destek arasında doğru denge kurulması önemlidir. Kişinin basış şekli, kilosu, yaptığı iş ve gün içerisindeki ayakta kalma süresi de değerlendirilmelidir.
—
Düz Taban ve Pes Planus İçin Ayakkabı Nasıl Olmalıdır?
Pes planus, günlük dilde düz taban olarak bilinen ayak yapısını ifade eder.
Ayakta durulduğunda ayağın iç kavsinin azalması veya yere yaklaşması düz taban görünümüne neden olabilir.
Ancak her düz taban problem anlamına gelmez.
Özellikle çocuklarda esnek düz taban oldukça sık görülür.
Ayakkabı seçiminde ayağı tamamen hareketsiz hale getiren aşırı sert bir yapıdan ziyade kişinin ihtiyacına uygun destek, doğru beden ve gerekiyorsa tabanlık kullanımına yeterli iç hacim önemlidir.
Düz Tabanlığı Ayakkabı Düzeltir mi?
Bu soru özellikle çocuklarda çok sorulur.
Ayakkabının tek başına ayağın anatomik yapısını değiştireceğini veya düz tabanlığı kesin olarak düzelteceğini söylemek doğru değildir.
Çocuklarda ağrısız esnek düz taban çoğu zaman normal gelişimin bir parçası olabilir ve tedavi gerektirmeyebilir. AAOS, birçok çocukta ayak kavsinin beş yaşından sonra belirginleşmeye başlayabileceğini ve ağrı oluşturmayan esnek düz tabanlarda tedavi gerekmediğini belirtmektedir.
Ağrı, çabuk yorulma veya fonksiyon problemi varsa değerlendirme farklı yapılır.
Pes Planus İçin Tabanlık Kullanılabilir mi?
Bazı kişilerde uygun tabanlık ayak ağrısı ve yorgunluğunu azaltmaya yardımcı olabilir.
Ancak “düz taban gördüm, hemen tabanlık almalıyım” yaklaşımı özellikle çocuklarda doğru değildir.
İhtiyaç; yaşa, şikâyete ve ayak yapısına göre değerlendirilmelidir.
—
Varis Ayakkabısı Nedir?
“Varis ayakkabısı” günlük kullanımda kullanılan bir ifadedir ancak varisi tedavi eden özel bir ayakkabı olduğu düşünülmemelidir.
Varis ve venöz dolaşım problemlerinde bazı kişilerde özellikle günün ilerleyen saatlerinde ayak ve ayak bileğinde şişlik oluşabilir.
Bu kişiler için ayakkabının ayağı sıkıştırmaması, değişen ayak hacmine uyum sağlayabilmesi ve ayak üzerinde gereksiz basınç oluşturmaması önemlidir.
Ayarlanabilir cırtlı veya bağcıklı modeller bu açıdan avantaj sağlayabilir.
Varisin medikal tedavisinde ayakkabının yerini kompresyon tedavisi veya hekimin önerdiği diğer tedaviler almaz.
Ayakkabı burada daha çok günlük konforun ve ayağın korunmasının bir parçasıdır.
—
Şiş Ayaklar İçin Ayakkabı Nasıl Olmalı?
Ayakların şişmesi birçok farklı nedenden kaynaklanabilir.
Uzun süre ayakta kalmak, venöz problemler, bazı sistemik hastalıklar veya başka sağlık sorunları şişliğe neden olabilir.
Bu nedenle sürekli ayak şişmesini yalnızca “ayakkabım dar geliyor” şeklinde değerlendirmek doğru değildir.
Şiş ayağa uygun ayakkabıda geniş iç hacim, yeterli derinlik, yumuşak üst materyal ve ayarlanabilir kapanış sistemi önemli olabilir.
NHS, ayak ve bacak şişliği yaşayan kişilerde geniş, rahat, düşük topuklu ve yumuşak tabanlı ayakkabıların tercih edilmesini önermektedir.
Sabah Ayakkabım Oluyor, Akşam Sıkıyor. Neden?
Ayak ve bacaklarda ödem günün ilerleyen saatlerinde artabilir.
Bu nedenle özellikle ayakları şişen kişilerin ayakkabı seçiminde yalnızca sabah saatlerindeki ayak hacmini dikkate almaması gerekir.
Ancak yeni başlayan, tek taraflı, ağrılı veya belirgin şişlik mutlaka değerlendirilmelidir.
Özellikle diyabeti bulunan bir kişide ayak veya bacak şişliği geliştiğinde sağlık profesyoneline danışılması önemlidir.
—
Şiş Ayak ve Diyabet Birlikteyse Ayakkabı Seçimi Neden Daha Önemlidir?
Diyabetli bir kişinin ayağında hem his kaybı hem de şişlik bulunuyorsa ayakkabı seçimi daha da önem kazanır.
Ayakkabı sabah rahatken gün içinde ayağın şişmesiyle baskı oluşturmaya başlayabilir.
Kişi aynı zamanda his kaybı yaşıyorsa bu baskıyı zamanında fark etmeyebilir.
Bu nedenle bu grupta ayarlanabilir, yeterli genişlik ve derinliğe sahip, iç yüzeyi düzenli ve ayağın ihtiyaçlarına uygun ayakkabı seçimi önemlidir.
—
Çocuklarda Medikal Ortopedik Ayakkabı
Çocuk ayakkabısı konusu anne ve babaların en fazla endişe yaşadığı alanlardan biridir.
“Çocuğumun ayağı düz.”
“İçe basıyor.”
“Dışa basıyor.”
“Koşarken ayaklarını farklı çeviriyor.”
“İlk ayakkabısı ortopedik mi olmalı?”
Bu soruların hepsinin cevabı aynı değildir.
Öncelikle çocuğun yaşının ve gelişim döneminin dikkate alınması gerekir.
Çocuğum İlk Adımlarını Atıyor. İlk Ayakkabısı Nasıl Olmalı?
Yeni yürümeye başlayan çocuğun ilk ayakkabısının görevi ayağını kalıba sokmak değildir.
Amerikan Pediatri Akademisi’nin ebeveynlere yönelik bilgilendirmesinde de bebeklerin ilk dönemde ayakkabıya ihtiyaç duymadığı, dış ortamda yürümeye başladıklarında ise ayakkabının öncelikle ayağı koruduğu belirtilmektedir.
İlk adım ayakkabısında ayağın rahat hareket edebilmesi, parmakların sıkışmaması, ayakkabının ayağa doğru oturması ve kaymayı azaltan uygun bir taban yapısının bulunması önemlidir.
Çocuğun hızla büyüyen ayağı nedeniyle ayakkabı bedeni de düzenli kontrol edilmelidir.
İlk Adım Ayakkabısı Çok Sert Olmalı mı?
“Çocuk yeni yürüyor, ayakkabı ne kadar sert olursa ayağını o kadar iyi tutar” düşüncesi her çocuk için doğru değildir.
Çocuğun normal ayak gelişimini engellemeden hareket etmesine izin veren, doğru beden ve uygun yapıdaki ayakkabı tercih edilmelidir.
Özel bir ortopedik problem varsa kullanılacak ayakkabının özellikleri ise doktor veya ilgili sağlık profesyonelinin değerlendirmesine göre değişebilir.
—
Çocuğum İçe Basıyor. Ortopedik Ayakkabı Almalı mıyım?
Çocuklarda içe basma oldukça sık karşılaşılan bir durumdur.
İçe basmanın nedeni yalnızca ayaktan kaynaklanmayabilir. Ayağın kendisi, kaval kemiğinin dönüşü veya uyluk kemiğinin pozisyonu içe basma görüntüsüne neden olabilir.
AAOS, sekiz yaşından küçük çocuklardaki içe basmaların büyük çoğunluğunun özel ayakkabı, cihaz veya cerrahi olmadan büyümeyle kendiliğinden düzelebildiğini belirtmektedir.
Dolayısıyla yalnızca çocuk içe basıyor diye rastgele “ters kalıp” veya sert ortopedik ayakkabı almak doğru yaklaşım değildir.
Önce içe basmanın nedeninin değerlendirilmesi gerekir.
İçe Basma Ne Zaman Dikkate Alınmalıdır?
İçe basmaya ağrı, belirgin topallama, şişlik, sürekli düşme veya tek taraflı belirgin bir farklılık eşlik ediyorsa değerlendirilmesi gerekir.
Anne ve babanın yalnızca ayağa değil, çocuğun bütün yürüme şekline bakması önemlidir.
—
Çocuğum Dışa Basıyor. Ne Yapmalıyım?
Çocuklarda ayakların yürürken dışarıya doğru yönelmesi de görülebilir.
Bunun nedeni ayaktan, kaval kemiğinden veya kalça-uyluk bölgesindeki rotasyondan kaynaklanabilir.
Çocuklarda içe ve dışa basmanın birçok tipi büyümenin doğal varyasyonları içerisinde yer alabilir. POSNA, çocuklardaki rotasyonel farklılıkların büyük bölümünün büyümeyle kendiliğinden düzelebileceğini belirtmektedir.
Ancak dışa basma tek taraflıysa, giderek artıyorsa, çocuk ağrı çekiyorsa veya topallıyorsa değerlendirme yapılmalıdır.
Burada da çözüm doğrudan ayakkabı satın almak değildir.
Önce neden dışa bastığının anlaşılması gerekir.
—
Çocuğumun Ayağı Düz Görünüyor. Düz Taban mı?
Bebeklerin ve küçük çocukların ayaklarında yetişkinlerde gördüğümüz belirgin ayak kavsını görememek çok sık karşılaşılan bir durumdur.
Çünkü çocukların ayak yapısı gelişmeye devam etmektedir.
Esnek düz taban bulunan çocuklarda çocuk ayakta dururken kavis kaybolabilir; oturduğunda veya parmak ucuna kalktığında yeniden görülebilir.
AAOS’a göre ağrı ve rahatsızlık oluşturmayan esnek düz taban çoğu çocukta tedavi gerektirmez.
Dolayısıyla küçük bir çocuğun ayağının düz görünmesi tek başına “ortopedik ayakkabı kullanmalı” anlamına gelmez.
—
Çocuk Ayakkabısı Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?
Çocuğun ayakkabısı parmakları sıkıştırmamalıdır.
Çocuk ayakkabısının içerisinde ayağın büyümesine uygun yeterli alan bulunmalı ancak ayakkabı ayağın içinde yüzmesine neden olacak kadar büyük de olmamalıdır.
Ayakkabının çocuğun ayağına uygun genişlikte olması, güvenli şekilde ayağa sabitlenmesi ve çocuğun hareketini gereksiz yere kısıtlamaması önemlidir.
Çocukların ayakları hızlı büyüdüğü için ayakkabının hâlâ uygun olup olmadığı düzenli olarak kontrol edilmelidir.
—
Ortopedik Tabanlık Kullanıyorsam Nasıl Ayakkabı Seçmeliyim?
İyi bir tabanlığın yanlış ayakkabının içerisinde kullanılması tabanlıktan alınacak faydayı azaltabilir.
Tabanlık kullanacak ayakkabıda yeterli iç derinliğin bulunması önemlidir.
Mümkünse çıkarılabilir iç taban, ortopedik tabanlık yerleştirirken avantaj sağlar.
Ayakkabı tabanlık eklendikten sonra ayağı yukarıdan veya yanlardan sıkıştırmamalıdır.
Ayrıca ayakkabının ayağı güvenli biçimde sabitlemesi gerekir.
Bu nedenle tabanlık seçimiyle ayakkabı seçimi birbirinden tamamen ayrı düşünülmemelidir.
—
Rocker Taban Ayakkabı Nedir?
Rocker taban, ayakkabının alt yüzeyinde yürüyüş sırasında öne doğru geçişi kolaylaştırmayı amaçlayan kavisli bir taban tasarımıdır.
Bazı ayak problemlerinde ayağın belirli eklemlerindeki hareketi veya basıncı değiştirmek amacıyla kullanılabilir.
Örneğin bazı ön ayak ve başparmak eklemi problemlerinde rocker yapılı ayakkabılar önerilebilir.
Ancak rocker taban herkes için gerekli veya doğru değildir.
Kişinin yürüme şekli ve ayak problemi değerlendirilerek kullanılmalıdır.
—
Çok Yumuşak Ayakkabı Ortopedik Ayakkabı mıdır?
Hayır.
Yumuşaklık ile ortopedik özellik aynı şey değildir.
Bir ayakkabı ayağa ilk giyildiğinde son derece rahat hissedilebilir ancak kişinin ayak problemi için gerekli desteği veya iç hacmi sağlamayabilir.
Benzer şekilde çok sert bir ayakkabı da otomatik olarak ortopedik değildir.
Medikal ortopedik ayakkabıda önemli olan, ayakkabının özelliklerinin kişinin ihtiyacına uygun olmasıdır.
—
En İyi Medikal Ortopedik Ayakkabı Hangisidir?
Bu sorunun tek bir marka veya model cevabı yoktur.
Diyabet hastası için iyi olan bir ayakkabı, halluks valgus problemi bulunan başka biri için ideal olmayabilir.
Topuk ağrısı yaşayan kişinin ihtiyacıyla ödem nedeniyle ayağı gün içerisinde şişen kişinin ihtiyacı da aynı değildir.
Bu nedenle “en iyi ortopedik ayakkabı” yerine şu soru daha doğrudur:
“Benim ayağım ve problemim için hangi ayakkabı daha uygun?”
—
Medikal Ortopedik Ayakkabı Alırken Nelere Bakılmalıdır?
İlk olarak ayakkabının hangi problem için kullanılacağı belirlenmelidir.
Ardından ayakkabının uzunluğu, genişliği, derinliği, ön bölümünün şekli, tabanı, ayağı sabitleme biçimi ve kullanılacaksa ortopedik tabanlığa uygunluğu değerlendirilmelidir.
Diyabetli kişilerde iç yüzey ve sürtünme noktaları daha fazla önem kazanırken, halluks valgusta geniş ön bölüm; şiş ayakta ise ayarlanabilir genişlik ve iç hacim ön plana çıkabilir.
Çocuklarda ise yaş ve gelişim dönemi dikkate alınmadan yalnızca görüntüye bakılarak medikal ortopedik ayakkabı seçilmemelidir.
—
Ayakkabıyı Sabah mı Akşam mı Denemek Daha Doğru?
Ayak hacmi gün içerisinde değişebilir.
Özellikle ayakları şişen kişilerde günün ilerleyen saatlerinde ayak sabaha göre daha büyük olabilir. CDC de diyabetli kişiler için yeni ayakkabının ayağın daha büyük olabildiği günün ilerleyen saatlerinde denenmesini önermektedir.
Bu nedenle özellikle ödem yaşayan kişilerin ayakkabıyı yalnızca sabah saatlerindeki ayak ölçüsüne göre seçmesi yanıltıcı olabilir.
—
Bir Numara Büyük Ayakkabı Almak Sorunu Çözer mi?
Her zaman değil.
Ayakkabı dar geliyorsa bir numara büyütmek uzunluğu artırabilir ancak ihtiyacınız olan şey aslında daha geniş veya daha derin bir model olabilir.
Çok büyük ayakkabı ise ayağın ayakkabı içerisinde hareket etmesine ve sürtünmeye neden olabilir.
Bu nedenle yalnızca numara değil, ayağın üç boyutlu yapısı önemlidir.
—
Medikal Ortopedik Ayakkabı Ayağı Tedavi Eder mi?
Medikal ortopedik ayakkabının görevi birçok durumda hastalığı ortadan kaldırmak değildir.
Amaç ayağın ihtiyacına uygun ortam oluşturmak, belirli alanlardaki baskıyı azaltmaya yardımcı olmak, ayağı korumak ve kişinin günlük yaşamını daha konforlu hale getirmektir.
Diyabet, halluks valgus, ciddi düz tabanlık, çocuklardaki yürüme bozuklukları veya sürekli topuk ağrısı gibi durumlarda ayakkabı, daha geniş bir değerlendirme ve tedavi planının bir parçasıdır.
—
Ne Zaman Ayak Değerlendirmesi Yaptırılmalıdır?
Ayakkabının sürekli aynı bölgeyi vurması, ayakkabı tabanlarının belirgin şekilde farklı aşınması, yürürken ağrı, tekrarlayan nasırlaşma, topuk ağrısı, bir ayağın diğerinden farklı basması veya kişinin uzun süre ayakta kaldığında belirgin ayak yorgunluğu yaşaması değerlendirme için neden olabilir.
Çocuklarda sürekli düşme, topallama, ağrı, tek taraflı belirgin içe veya dışa basma veya yürüyüşte giderek artan farklılık varsa yalnızca ayakkabı değiştirmek yerine ortopedik değerlendirme yapılmalıdır.
Ayak basınç analizi gibi yöntemler kişinin ayakta dururken ve yürürken ayağın farklı bölgelerine nasıl yük aktardığını anlamaya destek olabilir.
Ancak ayak analizi tıbbi muayenenin yerine geçmez. Gerektiğinde ortopedi, fizik tedavi, çocuk ortopedisi veya ilgili uzmanlık alanından değerlendirme alınmalıdır.
—
Sonuç: Doğru Ayakkabı Ayağa Göre Seçilir
Medikal ortopedik ayakkabı tek bir ayakkabı çeşidinin adı değildir.
Diyabetik ayakkabı, halluks valgusa uygun ayakkabı, topuk ağrısına uygun ayakkabı, pes planusa uygun modeller, şiş ve ödemli ayaklara uygun ayakkabılar, tabanlık kullanımına uygun ayakkabılar ve çocukların özel ihtiyaçlarına yönelik ayakkabılar farklı özelliklere sahip olabilir.
Bu nedenle ayakkabı seçerken yalnızca “ortopedik” yazısına, ayakkabının yumuşaklığına veya fiyatına bakmak yeterli değildir.
Önemli olan kişinin ayağının ihtiyacını doğru belirlemektir.
Doğru ayak için doğru ayakkabı; doğru ölçü, doğru genişlik, doğru derinlik ve doğru kullanım amacıyla başlar.
Özellikle diyabet, sürekli ayak şişliği, halluks valgus, topuk ağrısı, pes planus veya çocuklarda içe-dışa basma gibi durumlarda önce problemin doğru değerlendirilmesi, ardından uygun ayakkabı ve gerekiyorsa uygun tabanlığın seçilmesi en doğru yaklaşımdır.